İran, Pakistan topraklarından faaliyet gösterdiğini iddia ettiği “terörist” ve “ayrılıkçı” gruplara karşı “kalıcı ve ciddi adımlar” atılması yönündeki taleplerini Pakistan’a resmen iletti. Geçtiğimiz günlerde iki ülke arasında yaşanan ve karşılıklı saldırılarla tırmanan gerilimin ardından, İran Dışişleri Bakanı Hüseyin Emir Abdullahiyan, Pakistanlı mevkidaşı Celil Abbas Cilanî ile bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi.
Görüşmede Tahran’ın ulusal güvenlik ve toprak bütünlüğüne ilişkin “kırmızı çizgileri” vurgulanırken, Pakistan Dışişleri Bakanlığı ise İran’ın saldırganlığını kınayarak iki ülke arasındaki ilişkilerin ciddi şekilde zarar gördüğünü belirtti.
Ne Oldu?
İran Dışişleri Bakanı Hüseyin Emir Abdullahiyan, Pakistan Dışişleri Bakanı Celil Abbas Cilanî ile telefonda görüştü. Görüşmenin ana gündemi, iki ülke arasındaki son dönemde tırmanan gerilim ve özellikle İran’ın Pakistan topraklarından kaynaklandığını iddia ettiği güvenlik tehditleri oldu. Bakan Abdullahiyan, Pakistan’daki “terörist” ve “ayrılıkçı” grupların varlığından duyulan derin endişeyi dile getirerek, bu gruplara karşı kapsamlı ve kararlı eylemler beklediklerini ifade etti. İran’ın kendi ulusal güvenliğini ve toprak bütünlüğünü koruma konusundaki kararlılığını yineleyen Abdullahiyan, Tahran’ın Pakistan’ın içişlerine karışmak gibi bir niyetinin olmadığını da sözlerine ekledi.
Pakistan’ın Tepkisi Ne Oldu?
Pakistan Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, görüşme teyit edildi ve İran Dışişleri Bakanı’nın terörle mücadele konusunda işbirliği çağrısı yaptığı belirtildi. Ancak Pakistan tarafı, bu çağrıyı İran’ın “kışkırtılmamış saldırganlığı” olarak nitelendirerek sert bir dille kınadı. Pakistan Dışişleri Bakanı Cilanî, İran’ın saldırılarının ikili ilişkileri “ciddi şekilde zedelediğini” ve uluslararası hukukun açık bir ihlali olduğunu vurguladı. Cilanî ayrıca, tüm devletlerin toprak bütünlüğüne ve egemenliğine saygı gösterilmesi gerektiğini belirterek, Pakistan’ın bu ilkeye olan bağlılığını bir kez daha dile getirdi.
Gerilimin Arka Planı
İran ve Pakistan arasındaki diplomatik görüşmeler, geçtiğimiz günlerde yaşanan karşılıklı askeri operasyonların ardından geldi. İran, 16 Ocak’ta Pakistan’ın Belucistan eyaletindeki “Ceyşul Adl” adlı terör örgütünün üslerini hedef aldığını açıklamış, bu saldırıda iki çocuğun hayatını kaybettiği bildirilmişti. Pakistan ise bu saldırıyı “egemenlik ihlali” olarak nitelendirerek kınamış ve misilleme olarak 18 Ocak’ta İran’ın Sistan-Belucistan eyaletindeki “terörist mevzilerini” hedef aldığını duyurmuştu. Pakistan’ın operasyonunda da aralarında kadın ve çocukların bulunduğu 9 kişinin yaşamını yitirdiği belirtilmişti. Bu karşılıklı saldırılar, iki komşu ülke arasındaki ilişkileri onarılması güç bir noktaya taşırken, mevcut diplomatik temaslar gerilimi düşürme çabalarının bir parçası olarak değerlendiriliyor.
Bundan Sonra Ne Olacak?
Her iki ülkenin de ulusal güvenliklerini ve sınır bütünlüklerini önceliklendirdiği bu süreçte, diplomatik kanalların açık tutulması büyük önem taşıyor. Telefon görüşmeleri ve Dışişleri Bakanlığı açıklamaları, tansiyonu düşürme ve gelecekte benzer olayların yaşanmasını engelleme arayışında olduklarını gösterse de, temel sorunların çözümü ve karşılıklı güvenin yeniden inşası zaman alacak gibi görünüyor. Uzmanlar, iki ülkenin de sınır bölgelerindeki güvenlik tehditlerine yönelik kalıcı bir işbirliği mekanizması kurması gerektiği konusunda hemfikir.